Zeep Maken

Er is een grote en geweldige internationale gemeenschap van zeepmakers online. Er is veel te leren dankzij alle websites met informatie, videos, forums, en discussies. Prachtig, wanneer mensen hun kennis en ervaringen met zoveel enthousiasme delen! Deze pagina heeft als doel hier ook aan bij te dragen, voor beginnende zeepmakers of mensen die simpelweg nieuwsgierig zijn naar het proces, met wat basisinformatie, tips en trucs, en waardevolle links naar uitleg op andere sites.

Als je na het lezen van deze pagina graag meer diepgaande informatie zou willen en een stappenplan om zelf thuis aan de slag te gaan met zeep maken, dan kun je nu het Kusala Gifts e-book Ambachtelijke Zeep Maken bestellen. En als je het liever met begeleiding uit wilt proberen kun je bij Kusala Gifts ook workshops volgen! Mocht je eerst het e-book bestellen en daarna toch de workshop willen volgen, stuur eerst even een berichtje naar info@kusalagifts.nl, dan worden de kosten van het e-book afgetrokken, aangezien die ook bij de workshop zit inbegrepen.

De Kusala Gifts methode van zeep maken slechts één methode van vele. Iedere zeepmaker heeft weer een eigen filosofie en aanpak. Als je meer en verschillende soorten zepen maakt, loop je tegen uitdagingen aan, leer je over technieken, en vind je je eigen oplossingen, die vaak specifiek zullen zijn voor de eisen die jij stelt, de ingrediënten die jij gebruikt, en het klimaat/ de condities waarin jij je zeep maakt. Er zijn gigantisch veel mogelijkheden om unieke zepen te maken. Steeds weer ontdekken zeepmakers spannende nieuwe technieken en ingrediënten. Zeep maken vraagt wel om wat geduld, maar is zeker nooit saai!

 

Loog en veiligheid

Zoals uitgelegd op de pagina Ingrediënten is loog een essentieel ingrediënt in zeep en zo goed als altijd van synthetische origine (ja zelfs al die “natuurlijke” stukken zeep zijn gemaakt met loog). Loog wordt meestal niet genoemd of gezien als afzonderlijk ingrediënt omdat het samen met oliën en boters verzeepte oliën en boters en glycerine vormt, en zal verdwijnen in de originele vorm. De enige echt natuurlijke manier om zeep te maken is met het gebruik van houtas. Echter, de zeep zal dan vaak vloeibaar blijven en zelfs met het gebruik van veel harde vetten nog steeds behoorlijk zacht.

Los van het feit of loog op synthetische of natuurlijke wijze was geproduceerd, het is een gevaarlijke stof en vraagt om veel voorzichtigheid. Het zal in de huid branden als het in een vloeistof is opgelost (of als het door een vloeistof wordt geactiveerd, zoals zweet). Hier zijn twee verhalen van ongelukken met loog die zeepmakers ervaarden, één waar een kind loogoplossing over zich heen kreeg, en één waar een zeepmaakster loog in haar oog kreeg. Deze twee verhalen zijn goede herinneringen om altijd protocol te volgen.

Zeepmakers horen altijd een veiligheidsbril en handschoentjes te dragen. Er zijn discussies over de beste manier om loog gemorst op de huid te behandelen, met water of azijn. Veel zeepmakers raden azijn aan omdat het zuur de hoge pH van loog zou neutraliseren. Echter, onderzoek heeft uitgewezen dat azijn de brandwonden juist kan verergeren terwijl het afspoelen van de blootgestelde huid met water onder kraan of douche veel effectiever is en ook de reactie die wordt aangeraden in de veiligheidssheets van producenten. Zie hier voor meer details.

In het begin kan het eng zijn om met loog te werken omdat je niet precies weet wat het kan doen en welke regels je allemaal moet volgen. Een spetter loogoplossing op de huid veroorzaakt niet meteen een diepe brandwond, maar voelt wel meteen irriterend. Wees vooral niet te gehaast, maak geen onverwachte bewegingen, en wacht met de handeling als je even niet zeker weet of het de juiste is. De beste manier om zeep te maken is een goede voorbereiding door het uitwerken van een stappenplan en het klaarzetten van alle ingrediënten voordat je met het loog aan de gang gaat. Op deze manier minimaliseer je de tijdsduur van blootstelling.

Een paar belangrijke veiligheidsmaatregelen:

  • Draag handschoenen en een veiligheidsbril om handen en ogen te beschermen.
  • Als je een spetter loogmengsel of rauwe zeep op je huid krijgt spoel dit meteen goed af onder de kraan.
  • Bij gebruik van de staafmixer, zorg ervoor dat deze altijd helemaal kopje onder is en trek hem niet omhoog terwijl hij nog draait om een grote spetterregen van rauwe zeep te vermijden!
  • Vermijd zoveel mogelijk dat je met loogmengsels of rauwe zeep rond moet lopen en zorg dat er geen obstakels zijn waarover je kunt struikelen.
  • Voeg altijd het loog toe aan de vloeistof, NOOIT de vloeistof aan het loog (de sneeuw valt op het meer). Gebruik dus ook de natte spatel uit het loogmengsel niet om droge loogkorrels toe te voegen!
  • Gebruik NOOIT aluminium in contact met loog omdat het tot een explosie kan leiden.
  • Vermijd het inademen van de gassen die vrijkomen als het loogmengsel heet wordt.
  • Gebruik geen loog in de aanwezigheid van dieren of jonge kinderen.
  • Onthoud dat sommige ingrediënten sterker reageren met loog en het mengsel zeer snel zeer heet kunnen maken. Bijvoorbeeld, het gebruik van bier als vloeistof zonder de alcohol eruit te koken kan een zeepvulkaan veroorzaken.
  • Controleer ALTIJD de exacte hoeveelheid loog nodig voor het verzepen van oliën en boters in een zeep calculator, zoals deze, om te vermijden dat zeep teveel loog bevat en mogelijk irriterend op de huid wordt.

 

Basisoliën

Er zijn best veel recepten voor zeep online te vinden, maar het kan nooit kwaad om verschillende sites te bekijken en op te letten of de informatie betrouwbaar lijkt te zijn.Dit kun je meestal beoordelen door de hoeveelheid detail en precisie. Vermijd recepten die volumematen gebruiken en probeer je te houden aan gewichten in grammen, wat uiteindelijk het meest exact is. En controleer een recept altijd in de soap calc voor je het zelf gebruikt. Iedereen kan een foutje of een typo maken. Als je besluit om een olie te vervangen, voer het weer in in de soap calc. Verschillende oliën hebben verschillende eigenschappen en hebben verschillende hoeveelheden loog voor verzeping nodig. Soap calc is een beetje lastig te begrijpen in het begin, maar het is toch belangrijk, en de site geeft veel goede achtergrond info en links naar andere sites.

Als je begint met je eigen recepten samen te stellen, hier zijn wat overwegingen: het percentage harde vs zachte vetten, het gebruik van palmolie, het gebruik van dierlijke vs plantaardige vetten, en het effect van de compositie op de uiteindelijke eigenschappen van de zeep. Een bekende regel is ongeveer 60:40 harde:zachte vetten, waarbij harde vetten vaste vorm hebben op kamertemperatuur. Echter, voor olijfolie geldt deze regel niet goed – het is een zachte olie, maar met genoeg droogtijd kan het voor een heel hard stuk zeep zorgen. Palmolie was altijd een populair ingrediënt omdat het de zeep verhardt en stabiliseert, en ook nog eens goedkoop is. Maar met groeiende bewustwording over de verschrikkelijke schade aan natuur en milieu veroorzaakt door de palmolie industrie en scepticisme over “duurzame” palmolie, zijn zeepmakers gaan zoeken naar alternatieven. Dierlijke vetten hebben veel vergelijkbare eigenschappen, maar zeepmakers en/of hun klanten geven dan vaak de voorkeur aan vegetarische or veganistische alternatieven. Voor een goede discussie van deze overwegingen, zie de lovingsoap blog en de nerdyfarmwife. En een paar geweldige bronnen over oliën in zeep maken vind je hier, hier, en hier.

 

Koude vs hete proces zeep

De meeste Kusala Gifts zepen worden gemaakt via de koude proces methode, wat betekent dat de temperatuur laag wordt gehouden en de invloed van hitte op structuur, kleur, en geur vermeden wordt. Alleen de Kamille Scrub Zeep met Honing en Citroen wordt met de hete proces methode gemaakt, waarbij de zeep juist wordt verhit om het verzepingsproces te versnellen. Veel zeepmakers gebruiken methodes die hier tussenin vallen, waarbij ze zeep laten gellen door het in de mal te isoleren of zelfs door het in de oven te plaatsen (koude proces oven proces methode). Deze soaping101 video geeft een goede discussie van de voors en tegens van gellen. De keuze tussen al deze methodes kan gebaseerd zijn op persoonlijke voorkeur of technische redenen. Het is natuurlijk altijd leerzaam (en leuk) om verschillende methodes uit te proberen om te kunnen beoordelen welke het beste bevalt.

Kusala Gifts zepen bevatten vaak ingrediënten die de verhitting versterken, zoals suikers in melk en honing. Daarbij kan hitte melk zepen bruinig maken en de sterkte en eigenschappen van etherische oliën aantasten. Daarom is de koude proces methode het meest geschikt. De Kamille Scrub Zeep bevat echter citroen etherische olie, die vooral in koude proces zeep snel vervliegt. De etherische olie kan nu na het koken, verzepen, en afkoelen van de zeep worden toegevoegd, zodat de geur veel langer meegaat!

 

Gebruik van de vriezer en koelkast

Mbt het invriezen van vloeistoffen in de koude proces methode, hier zijn ook verschillende toepassingen. Als je water gebruikt als vloeistofbasis is het maken van ijsblokjes niet zo noodzakelijk als bij melk omdat het minder gevoelig is voor de hitte die ontstaat bij het mengen met loog. Toch is het handig om in ieder geval een gedeelte te bevriezen om te voorkomen dat het mengsel weer af moet koelen als het te warm is geworden (als je water op kamertemperatuur mengt met loog zit het al gauw tegen het kookpunt aan). De truc is om de juiste balans in temperatuur te vinden – te heet en je moet wachten; te koud en de loog lost minder goed op. BELANGRIJK: controleer altijd voor stukjes onopgeloste loog in je mengsel! Je kunt ze niet altijd door de vloeistof heen zien, dus sommige mensen gebruiken een zeef om zich ervan te verzekeren dat er niets onopgelost is. Omdat het loogmengsel bij gebruik van melk soms te dik is voor een zeef kun je het ook een minuutje laten rusten en het dan langzaam in een andere kom gieten. Als er stukjes zijn zinken die naar de bodem en zullen ze zichtbaar worden. Breek ze en vermeng ze goed in een beetje van de vloeistof voor je dit aan de rest toevoegt.

Mbt het koel houden van de vers gemaakte zeep en het voorkomen van de gel fase is het meestal nodig de zeep een poosje in vriezer en/of koelkast te houden. Kusala Gifts zepen gaan eigenlijk altijd één dag in de vriezer en drie dagen in de koelkast. Op deze manier wordt niet alleen het verhittingsproces tegengehouden, maar ook excessieve condensatie en zweten voorkomen door langzaam ontdooien. Verder wordt de zeep op deze manier hard genoeg om netjes uit de mal te krijgen en kan de vorming van as voorkomen worden (zie hieronder). Natuurlijk zou het veel gemakkelijker zijn een manier te vinden om koeltijd en het gebruik van vries- en koelruimte te beperken, maar helaas hebben experimenten met alternatieve procedures niet zulke mooie resultaten opgeleverd. Echter, dit is allemaal sterk afhankelijk van de samenstelling van basisoliën en toevoegingen en jouw recept heeft misschien weer een hele andere aanpak nodig. Bijvoorbeeld bij het gebruik van water als de vloeistofbasis kun je de vriezer best overslaan en de zeep meteen in de koelkast plaatsen of zelfs op het aanrecht laten staan omdat de verhitting minder sterk is.

 

Het voorkomen van as

Eén groot nadeel van koude proces methode zeep is de vorming van as, een dunne laag wit poeder dat aan de zeep plakt en moeilijk te verwijderen is. Het is een cosmetisch probleem omdat het kleuren vervaagt en de zeep er onaantrekkelijk uit doet zien. As vormt wanneer de verse zeep aan zuurstof wordt blootgesteld. De meest effectieve oplossing is het goed ingepakt en/of afgedekt houden van de zeep gedurende de eerste paar dagen. Andere zeepmakers wassen de as van de zeep af of gebruikten stomers, maar het is lastig de zeep weer te drogen zonder afdrukken. Voor een uitgebreidere discussie van as, check deze SoapQueen page.

 

Het gieten van etherische oliën: de beste truc ooit!

Het gieten van etherische oliën kan een beetje een nachtmerrie zijn. De druppelaartjes zijn vaak veel te langzaam, maar als je ze eraf haalt kun je een grote knoeiboel verwachten en verspilling van dure ingrediënten omdat de oliën vaak langs de kant van het flesje lopen. Maar hier is een geweldige truc om een satéstokje te gebruiken. Het gemakkelijkste is om het flesje met de ene hand vast te houden en het stokje met de andere zodat het net de onderkant van de opening aanraakt tijdens het schenken. Deze simpele truc maakt het mogelijk om veel preciezer te schenken zonder ook maar een druppel te verliezen!!

Winkelwagen

Geen artikelen in winkelwagen.

Verzending

Nederland

Brievenbuspakje €3,80

Pakket €5,85

Gratis vanaf €50,-

België

€6,65 / €8,75

Gratis vanaf €75,-

Gastenboek

  • 24-11-2017 - Vandaag de bestelling ontvangen! Het was al door het pakketje...  lees meer
  • 13-01-2017 - 3e x dat is bestel vind het echt fijne zeepjes...  lees meer
  • 17-12-2016 - Vandaag mijn tweede bestelling ontvangen met heerlijke zeepjes en een...  lees meer
Plaats een bericht
┬ę 2014 - 2018 Kusala Gifts | sitemap | rss | webwinkel beginnen - powered by Mijnwebwinkel